Bitkiler

sarı kantaron

sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron sarı kantaron
sarı kantaron





 
Adi :

 
Türkçe adi
KANTARON(SARI )


Türkçe Diger Adlari
Binbirdelikotu - Büyük çiçekli binbirdelikotu* - Delikli kiliçotu - Kanotu - Kepirotu*** - Kiliçotu - Kirmizi kantaron - Koyunkiran - Kuzukiran - Küçük kantaron - Mayasilotu*** - Püren** - Sari kantaron - Sari püren** - Yaraotu


 


Latince Adi
Hypericum perforatum - Erythraea centaurium


Ingilizce adi
Saint John's Wort - Centaury


Diger Adlari
Amber - Erythroea - Goatweed - Hardhay - Isa?nin haç kani - Johnswort - Kantariyyon - Klamath Weed


 
Peygamber kani Tanri kayrasi otu - Tipton Weed


 
E. Ramosissiama - E. Spicata - Hypericum calycinum* - H. Empetrifolium** - H. hirsutum - H. olympicum


 
H. patulum - H. Scabrum*** - H. Tetrapterum - H. Triquetrifolium


Familyasi
Guttiferae, bazilari ise(Hypericaceae) ailesine dahil etmislerdir.* ** ***isaretleri ayni türün degisik isimli türleridir(Latince ve Türkçelerinde ayni sayi da yildiz vardir)Birbirleri ile karistirilmamasi için isimleri bir arada yazilmistir. Kirmizi yazilar kirmizi kantaron isimleridir.


 


 
Tanimi :

 

Botanik Bilgisi
30 - 80 cm yükseklikte, tüysüz, çok yillik, otsu bir bitkidir. Yapraklari sapsiz ve karsiliklidir. Çiçekleridallarinin ucunda, 5 parçali, parlak sari renklive kenarlari siyah tüylüdür. Boylari 8 - 15 mm arasindadir.Yapraklar isiga karsi tutuldugunda parlak noktaciklar halinde yag guddeleri görülür. Binbirdelik ismi de buradan gelmektedir.


 


Kokusu - Tadi
Hafif baharli bir kokusu ve keskin aci bir tadi vardir.







 
Faydalari :

 

 
Hypericin içerigi dolayisiyla antidepresif etkilere sahip olup hafif ve orta dereceli depresyonlarda oldukça yararlidir. Ancak etkisini göstermesi 3 haftayi bulabilir. Korku, gerginlik, uykusuzlukta da iyi neticeler verir. Uykuda idrar kaçirma da genellik sinirsel kaynakli olmasindan dolayi tedavide iyi neticeler verir. Ancak hypericin suda çözünmedigindençayin böyle bir tesiri olmaz, alkol tentürü uygulanmasi gereklidir.


Yulaf ve kediotu kökü ile birlikte bagimlilarin tedavisinde faydalidir.


Çayi sinirsel kaynakli kekemeliklerde iyi neticeler verir.


Yine hypericin dolayisiyla güçlü antiviraletkilere sahiptir.


Göz ve çene sinirleri nevraljilerine içilen çayi ve pansumani çok faydalidir.


Menepoz sikintilarina karsi rahatlatma yapar. Ayrica adet sancilarinihafifletir, kas gevseti etkisi vardir.


Ishale karsi çok etkindir. Sadece sicak su ile yarim dakikalik bir haslamayapilip süzülür.


Iyi bir balgam söktürücüdür.


Karaciger ve safra kesesini güçlendirici bir toniktir.


Kanser tedavisinde bitki harman formüllerine katilarak tedaviye katki saglar.


Harici olarak bir antiseptik ve agri kesicidir.


Açik yaralar, yeni yaralar, ezikler, sisikler ve kan oturmalarinda da kirmizi renkli kantaron yagi ile


pansuman çok etkindir. Çarpma veya agir kaldirma ile olusan sinir yaralanmalarina da çok iyi gelir.


Kirmizi renk içerigindeki hypericin den kaynaklanir. Sari renk ise hyperin maddesinden dolayidir.


Kantaron yagi ile masaj romatizma ve siyatik agrilarinda, sirt ve bel agrilarinda çok iyi netice verir.


Her türlü yanik ve günes yaniklarindakantaron yagi ile tedavi faydalidir.


Kantaron yagi sürüldügünde karni agriyan bebeklerin karin agrisinigiderir.


Kantaron yagi sinirsel mide agrilarina karsi içilerek de kullanilabilir.


Ses kisikligina kantaron yagi kompresi iyi gelir.


Boyun kaslarindaki gerginliklere kantaron yagi ile masaj iyi gelir.


 
Zona hastaliginda kantaron yagi iyi gelir.







 
Yan Etkileri :

 
 
Genel oarak önerilen dozajlarda biryan etkisi yoktur. Reçeteli antidepressanlarla beraber kullanilmaz.Asiri kullaniminda günese karsi hassasiyet olusabilir, bu durumda günes yaniklari daha kötülesebilir.Bu hassasiyet sadece dahili kullanimlar için geçerlidir. Ancak kullanilan miktarlarda henüz böyle bir etkiyle karsilasan bir insan sikayeti henüz belirlenmemistir.


Asiri kullanimi gözveagiz mukoz membranlarinda iltihaplanmaya sebep olabilir.


Hamilelik döneminde çocuk düsürmeye sebep olabilecegi veuterus'u uyarabilecegi göz önünde bulundurularak kullanilmamalidir.








 
Tibbi Bakis Tarzi :

 



Anti - toksikligi
Cytokine'ler: Kantaron asiri miktarda interleukin - 6 salgilanmasini engeller.


 


Enzimler: Flavonlari ihtiva etmesi dolayisi ile norepinephrine ve adrenaline gibi katejolamin nörotransmitterlerini azaltan Catechol - O - Methyltransferase enzimini engeller.Hypericin ihtivasi dolayisi ile protein tyrosine kinase'i engeller.Hypericin ve flavonlar ihtivasi dolayisi ile bazi nörotransmitterlerin eksikligine sebep olan Monoamine Oxidase enzimini engeller.


Büyüme faktörleri : Hypericin içerigi dolayisi ile kanser baslatici epidermal büyüme faktörünüengeller.


Hormonlar: Asiri strese sebep olan kortisolsalgilanmasini azaltir ve serum kortisol seviyelerinidüsürür. Ayrica serum prolactinseviyelerini düsürür.


Deri
Deriye sürüldügünde yaniklarin iyilesmesinihizlandirir. Enfeksiyon kapmalarini engeller.


Immün sistem
Içerigindeki hypericin dolayisi ile kanseri baslatan Protein Tyrosine Kinase'i ve epidermal büyüme faktörünü engelleyerek bazi kanser türleriniönlemeye yardimci olur.Barsak; lösemi ve mide kanserleri


 


Anektodal raporlara göre, kantaron yagi, sürülerek tatbik edildiginde kasinti ve isiliklere iyi gelir.


Içerigindeki hyperforin maddesi yüzünden bir çok zararli bakterinin çogalmasiniengeller:


Enterococcus - Eschericia coli - Mycobacterium tuberculosis - Pseudomonas aeruginosa - Shigella - Staphylococcus aureus Içerigindeki hypericinmaddesi yüzünden iltihaplanmayibaski altinda tutar.


Kantaron bazi virüs çesitlerini (genellik retrovirüs'ler) baskilar veya engeller.


Hypericin ve Pseudohypericin içerigi sebebiyle AIDS e sebep olan HIV Virüsünü baskilar.


Kantaron anti - HIV ilaçlarla kullanilmamalidir, örnegin bir anti - HIV olan indinavir'i(HIV protease inhibitör) baskilayarak etkisini azaltir.


Yine kantaron hepatit B ye sebebiyet veren virüsün etkisini önler.


Kantaron yagi topik olarak uygulandiginda, Herpes Simplex Virus Type 1 in sebep oldugu lezyonlariiyilestirir ve anti - viral etkiyapar.


 
Hypericin muhtevasi dolayisi ile de Herpes Simplex Virus Type 2 yi engeller.


Iskelet kas sistemi
Beyin serotoninseviyesini arttirarak fibromiyalji agrilarinin azaltilmasini saglar.


Metabolizma
Antioksidanözelliklere sahip bir bitkidir.


 
Depresyon ve Anksiete'den kaynaklanan yorgunluklarda % 0,3 hypericin ihtivali olarak standartizeedilmis kapsüllerden günde 900 mg. aindiginda iyilesme olabilir.


Seksüel sistem
Menstrüal dönem öncesi septomlari büyük ölçüde azaltir.


Sinir sistemi
Agresif davranislari azaltir.


 
Anksiete semptomlarinda hatiri sayilir derecede iyilestirme gösterir.


Içe kapaniklilik, çevreyle ilgisizlik duygularini azaltir.


% 0,2 - 0,3 hypericin ve % 2 - 3 hyperforin içerikli standartize edilmis sari kantarondan günlük900 - 1050 mg. alindiginda depresyon önemli derecede iyilesme gösterir.


Depresyon bir çok karisik mekanizma altinda olusur:


Kantaronun amentoflavoneiçerigi dolayisiyla GABA a reseptörlerindeki benzodiazepine reseptörlerinebaglanarak onlari inhibe eder.


Flavonolve hypericinmuhtevasi yüzünden monoamine oxidase'i engeller.


Yeniden serotonin'in kullanilmasini(reuptake) 5 - hydroxytryptamine receptor'ü vasitasiyla engeller


Ayni sekilde dopamininkullanilmasini(reuptake) da engeller.


Flavon'larihtivasi dolayisiyla katejolamin nörotransmitterlerinin asiri yok olmasini engeller.


Depresyonile direk iliskili monoamine oxidase enzimininaktivasyonunu engeller.


Içerigindeki hyperforin maddesi antideprasan etkiyiyaratan en önemli maddedir. Serotoninin reuptakeini engeller. Hafif depresyonlarda günde 900 mg kantaron yeterli gelecektir.


Uykusuzlukolayini büyük ölçüde düzeltir.


Saplantisaldüsünce bozukluklarinda % 0,3 hypericinile standartize edilmis kantarondan günde450 mg yeterli etkinligi saglar.


Sonbahar ve kisin olabilen mevsimsel depresyonif bozukluklardakantaron iyi bir iyilestiricidir.


Solunum sistemi
Folklorik bilgilere göre soguk alginligina iyi gelir.


 
Gribi iyilestirmede faydalidir.







 
Etkilesimlerii :

 

Destekledikleri
Hormonlar:Beynin pineal bezinden geceleyin melatonin hormonu salgilanmasiniarttirir.


 


Nörotransmitterler: Hyperforiniçerigi dolayisi ile beyindeki dopaminin yeniden kullanilmasini (reuptake) engelleyerek dopamin seviyesini ve aktivitesini arttirir.


Hyperforiniçerigi dolayisi ile gama aminobutirik asitin yeniden kullanilmasini (reuptake) engelleyerek gama aminobutirik asitin seviyesini ve aktivitesini arttirir.


Hyperforiniçerigi dolayisi ile norepinephrine'in reuptake ini engelleyerek norepinephrine'in seviyesini ve aktivitesini arttirir.


Hyperforin içerigi dolayisi ile serotonin'in kullanilmasini(reuptake) 5 - hydroxytryptamine receptor'ü vasitasiyla engeller ve bu yüzden beyinde serotonin miktari artar. Iste kantaronun depresyonu engelleme mekanizmasi bu sekilde çalisir.


Etkilestikleri
Dogum kontrol haplarinin plazma seviyesini düsürdügünden etkilerini azaltir. Birlikte alinmamalidir.


 


Bunun gibi bir çok ilacin serum plazma seviyelerini azaltarak etkilerini azaltir.


Cyclosporine - Indinavir - Selective Serotonin Reuptake Inhibitors - Theophylline - Warfarin








 
Içerigi :

 
Vitaminler
A - C


Mineraller



Kimyasallar
Karbonhidratlar: Pektin


 
Karotenoidler : Xanthophyll'ler


Organik asitler : Kafeik asit - Genistik asit - Klorgenik asit - Ferulik asit


Phloroglucinol türevleri : Hyperforin (2800


Polifenoller: (Biflavonoidler) : Amentoflavone (Flavonlar) : Biapigenin(260) - L uteolin


(Flavonollar) : Kaempferol - Rutin(280) (Flavononlar) : Quercitrin(340) - Isoquercetrin(310


Quercetin


Kumarinler : Umbelliferone - Scopoletin


Dianthrone türevleri : Hypericin(86) - Pseudohypericin(230


Lipidler : (Monoterpenler) : Alpha - Pinene - Beta - Pinene - Limonene


(Sesquiterpenler) : Caryophyllen (Polisteroller) : Beta - Sitosterol


Lipid alkoller: Hegzakosanol(% 0,42) - Tektrakosanol - Oktakosanol - Triakontanol


Digerleri: Hyperoside(660) - Xanthrone'lar








 
KULLANIM :

 

Toplanmasi
Sari kantaron haziran sonuna dogru çiçeklenmeye basladiginda, sapin topraga yakin bölümündenkesilir. Demetler halinde gölge ve havadar bir yere asilarak kurumaya birakilir.


 


Saklanmasi
Iyice kuruduktan sonra ince kiyilir ve hava almayan kaplarda saklanir.


Yararlanilan Kisimlari
Kök hariç tüm bitki ve çiçekler


Kullanma Sekli
Içten ve distan


Hazirlanma Biçimi
Çay:Bir tatli kasigi ince kiyim bitki 1 bardak su içinde kaynama derecesine isitilip ocaktan alinarak5 dakika kadar üstü kapali olarak demlenir.


Tentür:Genis agizli bir sisenin 1/5 ine kadar ince kiyim, çiçeklenme safhasinda toplanilmis bitkikonulur ve üzerine 4/5 ine kadar 35 - 40 derecelik alkol - su karisimi veya votka yahut da kanyak eklenir.


Iki hafta kadar, arada sirada çalkalanarak bekletilir. Iyice süzülerek agzi sikica kapanabilen koyu renklisiselerde saklanir.


Yagi: Günesli havada toplanan genç çiçekler, hafifçe ezilerek seffaf bir cam kavanozun bogazina yakinbölümüne kadar doldurulur, üstüne sizma zeytin yagi eklenir ve mayalanma süreci tamamlanana kadar 3 - 4 gün agzi açik olarak güneste bekletilir. Takriben 100 gr. Çiçek; 250 gr. zeytin yagi oraninda. Sonra kapagi kapali bir sekilde, arada bir çalkalanilarak 4 - 5 hafta bekletilir. Çok güzel bir kirmizi renk alan yag iyi bir sekilde süzülerek koyu renkli siselerde çok sicak olmayan bir ortamda saklanarak 2 - 3 yil kullanilabilir.


Tavsiye edilen dozajlar
Çayi yapilirken günlük 3 - 12 gr. kuru bitkikullanilir.


Tentüründe ise günlük doz 6 - 12 mldir.


Tablet veya kapsüllerde( Standartize: % 0,3 Hypericin ) ise günde 3 kere 300 mg. toplam 900 mg


alinabilir. Toplam 2,7 mg. Hypericin e tekabül eder.


Depresyon için biraz daha fazlasi gerekebilir. ( 0.2% - 0.3% Hypericin + 2% - 3% Hyperforin içerikli ) 350 mg.lik tabletlerden günde 3 defa, toplam 1050 mg. gerekir.


Ticari bulunabilirlik
1:1 ve 1:2 tentür - 150 mg kapsül - 150 mg tablet - 250 mg kapsül


300 mg kapsül(standartize 0.3% (0.9 mg) Hypericin) - 300 mg tablet - 325 mg kapsül


530 mg tablet (standartize 0.3% Hypericin) - 750 mg kapsül


pudra toz (standartize 0.3% Hypericin) - powder (6:1900 mg lik tablet, 4500 mg kuru bitkiye esdegerdir. Bu 5:1 orani ile ifade edilir.








 
Geçmisi :

 

Ana Vatani
Avrupa - Kuzey Amerika - Orta Asya - Iran - Afrika


Yetistigi bölgeler
Avrupa ve Türkiye


Tarihçe
Hippokrates zamanindan beri bilinmektedir. Plinius'un yer verdigi görülmektedir. Dioskorides göz veyara tedavilerinde, menstrüasyon söktürücü, peklik giderici olarak kullanmistir.


Kneipp çayini nezle ve mide eksimelrinde; Madaus, kan yapici ve güçlendirici olarak kullanmistir.


Inançtaki yeri
Eski Hristiyanlar bu bitkinin kan kirmizi suyunu Hz. Isa'nin yara ve kani ile iliskilendirirlerdi.





acı kavun

|

ada çayı

|

ada soğanı

|

ahududu

|

alıç

|

aloe vera

|

anason

|

arslan pençesi

|

at kuyruğu

|

aynısafa

|

biberiye

|

böğürtlen

|

brokoli

|

centıyan

|

civan perçemi

|

çoban otu

|

çoban çantası

|

dereotu

|

devedikeni

|

domates

|

ebegümeci

|

eğir

|

ekinezya

|

enginar

|

geven

|

ginseng

|

hatmi

|

havuç

|

ıhlamur

|

ısırgan

|

ıspanak

|

isveç iksiri

|

kırmızı kantaron

|

sarı kantaron

|

karabaş

|

karakafes

|

keçi boynuzu

|

kedi otu kökü

|

kekik

|

keten tohumu

|

kırmızı biber

|

kurt pençesi

|

kuşburnu

|

lahana

|

maydanoz

|

melisa

|

meyan kökü

|

papatya

|

propolis arı zamkı

|

rezene

|

üzüm çekirdeği

|

yeşil çay

|

yoğurt otu

|

zencefil

|

zeytin yağı

|

zeytin yaprağı

|

ökse

|

sarımsak

|

soğan

|

üzüm

|

yaban mersini

|